Konu Tekrarı Nasıl Yapılır? Günlük, Haftalık ve Genel Tekrar

Konu tekrarı sorusu genelde bir noktada ortaya çıkar: Konular birikmiştir. Matematikte dört ünite geçmiş, Fen'de üç, Türkçe'de iki. Hangisini ne zaman tekrar edeceğini bilmiyorsun. Ya hepsini sınavdan önceki haftaya bırakıyorsun ya da her gün yeni konuya geçip eskileri unutuyorsun. Bu sayfa tek bir konuyu nasıl hatırlayacağını değil, çok sayıda konunun tekrarını nasıl planlayacağını anlatıyor.

Unutma sorununun kendisi ve iyi bir tekrar sorusunun nasıl yazıldığı ders çalışıyorum ama aklımda kalmıyor sayfasında. Aralıklı tekrarın ne olduğu ve neden işe yaradığı aralıklı tekrar nedir yazısında. Burada ise bir takvim kuruyoruz: günlük kısa tekrar, haftalık karışık tekrar, genel tekrar ve bunların içinde matematik ile sözel derslerin farkı. Sonunda bir LGS öğrencisinin dört haftalık tekrar döngüsü var.

Konu tekrarı nasıl yapılır? Üç katmanlı tekrar düzeni

İşe yarayan bir tekrar planı tek bir yöntem değil, farklı aralıklarla çalışan üç katmandır. Her biri farklı bir işi görür.

Buna bazen sarmal tekrar denir. Her hafta yeni konu eklenir, ama eski konular da giderek uzayan aralıklarla yeniden karşına çıkar. Bir konu ilk hafta her gün, sonra haftada bir, sonra ayda bir tekrar edilir. Böylece sınavdan önceki haftaya yığılan bir “genel tekrar dağı” oluşmaz.

Konu tekrarın neden işe yaramıyor olabilir?

Günlük tekrar nasıl yapılır?

Günlük tekrar kısa olmalı ki her gün yapılabilsin. En iyi zamanı, yeni konuya başlamadan önceki ilk 15–20 dakika. Böylece hem ısınırsın hem de tekrar gün sonuna kalıp atlanmaz.

• Dünkü konu: Dün çalıştığın konudan 2–3 soruyu kaynağa bakmadan cevapla. Matematikteyse dün çözdüğün iki soruyu yeniden çöz.
• Birkaç gün önceki konular: Tekrar günü gelen kartları ya da soruları cevapla. Tipik aralık 1, 3, 7 ve 14 gün.
• Yanlış defteri: Günü gelen yanlış soruları yeniden çöz. Çözemediğin soru ertesi güne kalır.

Günlük tekrarda hedef konuyu baştan öğrenmek değil, hatırlayıp hatırlamadığını görmek. Hatırlayamadığın yeri not et, o konunun kısa tekrarını haftalık tekrara ekle.

Haftalık tekrar nasıl yapılır?

Haftada bir gün, genelde hafta sonu, 60–90 dakikalık bir tekrar bloğu ayır. Bu blok üç parçadan oluşur:

1. Karışık soru seti (40–50 dakika). Haftanın bütün konularından soruları karıştır. Matematikte 12–20 soru yeterli. Sözel derslerde her konudan 3–5 hatırlama sorusu yaz ve cevapla.
2. Kontrol ve etiketleme (15–20 dakika). Cevapları kontrol et. Yanlış yaptığın her soruya bir neden yaz: bilgi eksik, dikkat hatası, yorumlayamadım gibi.
3. Gelecek haftaya aktarma (10 dakika). Yapamadığın konuları gelecek haftanın günlük tekrar listesine ekle. Tamamen boş kaldığın bir konu varsa ona kısa bir konu tekrarı oturumu planla.

Haftalık tekrar, günlük tekrarda görmediğin bir şeyi gösterir: Konular karışınca hangi yöntemi kullanacağını bilip bilmediğini.

Genel tekrar ne zaman ve nasıl yapılır?

Genel tekrar iki biçimde işe yarar. Birincisi dört haftada bir yapılan ay sonu tekrarı: ayın bütün konularından karışık bir set ya da o konuları kapsayan bir deneme. İkincisi sınavdan önceki son haftalarda yapılan dönem tekrarı: bütün müfredatın üzerinden geçmek.

Genel tekrarın kuralı şu: Her konuyu eşit tekrar etme. Önce karışık bir set ya da deneme çöz, sonra yalnızca zayıf çıkan konulara dön. Güçlü olduğun konuda birkaç soru çözüp geçmek yeter. Deneme sonuçlarından zayıf konuyu bulmak için deneme analizi nasıl yapılır rehberine bakabilirsin.

Günlük ve haftalık katmanı düzenli yaptıysan genel tekrar bir kontroldür. Yapmadıysan genel tekrar sıfırdan öğrenmeye döner ve süre yetmez. Sınavdan önceki son 24 saati planlıyorsan sınava bir gün kala sayfasına bak.

Matematik konu tekrarı nasıl yapılır?

Matematikte tekrar, konu anlatımını ya da çözümü okumak değildir. Soruyu yeniden çözmektir. Çözümü okuyunca tanıdık gelir; kâğıda baştan çözünce yapıp yapamadığını görürsün.

• Eski soruları yeniden çöz. Her konudan zorlandığın 3–5 soruyu işaretle. Tekrar gününde bu soruları çözüme bakmadan baştan çöz.
• Konuları karıştır. Ders kitabındaki alıştırmalar çoğu zaman aynı konunun sorularını art arda verir. Sen daha soruyu okumadan hangi yöntemi kullanacağını bilirsin. Sınavda böyle değil. Haftalık tekrarda çarpanlar, üslü ifadeler ve kareköklü ifadeler sorularını karışık sırayla çöz. Böylece önce soruyu tanımayı, sonra yöntemi seçmeyi çalışırsın.
• Süreyi ve doğruluğu kaydet. Aynı zorlukta 15 karışık soruda kaç doğru, kaç yanlış yaptığını not et. Haftalar içinde oran değişmeli.

Bu karıştırma fikrinin arkasında sınıfta yapılmış bir deney var: Rohrer, Dedrick ve Stershic 2015'te 126 yedinci sınıf öğrencisiyle üç ay boyunca çalıştı. Aynı alıştırmalar bir grupta konu konu, diğer grupta karışık sırayla verildi. Karışık çalışan grup hem 1 gün hem 30 gün sonraki habersiz testte daha yüksek puan aldı (Rohrer ve ark., 2015, ERIC).

Sözel derslerde konu tekrarı nasıl yapılmalı?

Türkçe dil bilgisi, tarih, coğrafya, vatandaşlık, fen kavramları ve İnkılap Tarihi gibi derslerde tekrar, kendine soru sorup cevabı kaynağa bakmadan yazmaktır. Notu yeniden okumak tanıdık gelir ama hatırlayıp hatırlamadığını göstermez.

• Her konuya 3–5 soru yaz. “Mondros Ateşkesi” başlığı yerine “Mondros Ateşkesi'nin hangi maddeleri işgallere zemin hazırladı?” gibi.
• Önce cevapla, sonra bak. Cevabı yaz ya da yüksek sesle söyle. Sonra notunla karşılaştır.
• Hatırlayamadığın soruyu daha sık sor. Hatırladığın soruların aralığı uzar, hatırlayamadığın soru ertesi güne döner.

KPSS Genel Kültür gibi ezber yükü yüksek bölümlerde bu kartlar çoğalır. Çalışarak hazırlanıyorsan çalışarak KPSS hazırlığı sayfasında kısa oturumlarla nasıl ilerleneceği anlatılıyor. Sınav bazında haftalık program için LGS çalışma programı, YKS çalışma programı ve KPSS çalışma programı yazılarına bakabilirsin.

Bu yöntem neye dayanıyor?

• Tekrarı zamana yaymak. Cepeda ve arkadaşları 184 makaledeki 317 deneyi birleştiren bir meta-analiz yaptı. Tekrarları aralıklarla yapmak, tek seferde yığmaktan daha iyi hatırlama sağladı. En iyi aralığın, bilgiyi ne kadar süre hatırlaman gerektiğine göre uzadığını da buldular (Cepeda ve ark., 2006, PubMed). Sınava aylar varsa tekrarların arası da haftalara uzayabilir.
• Kendini sınamak. Dunlosky ve arkadaşlarının 2013 incelemesinde pratik testi ve dağıtılmış çalışma yüksek fayda aldı. Karışık çalışma (interleaving) orta fayda aldı; yazarlar kanıtın o tarihte henüz sınırlı olduğunu belirtiyor. Yeniden okuma ve altını çizme düşük fayda grubunda (Dunlosky ve ark., 2013, PubMed).
• Karışık matematik alıştırması. Rohrer ve arkadaşlarının 2015 sınıf deneyi, konu konu yerine karışık çalışmanın yedinci sınıf matematiğinde hem kısa hem uzun vadede daha iyi sonuç verdiğini gösterdi (ERIC).
• Önemli içeriği haftalar sonra yeniden görmek. ABD Eğitim Bakanlığı'na bağlı IES'in kılavuzu, ana içeriğin ilk öğrenmeden birkaç hafta ile birkaç ay sonra yeniden gözden geçirilmesini ve kısa sınavlarla hatırlamayı öneriyor (IES, Organizing Instruction and Study).

Yosumio ile adım adım

Yosumio ücretsiz, hesap istemeyen bir çalışma uygulaması. Tarayıcıda /app/ adresinde açılır. Üç tekrar katmanı uygulamada şöyle karşılık buluyor:

1. Her oturumu bir tekrar sorusuyla bitir. Oturumun sonunda Bitir'e dokun. Oturumu bitir ekranında Kendine bir soru bırak alanını aç, soruyu ve kısa cevabını yaz. Bu soru tekrar kartı olur ve 1, 3, 7, 14 ve 30 gün sonra sorulur. Bir oturum bir kart bırakır; konu başına birkaç kart istiyorsan konuyu birkaç kısa oturuma böl.

2. Günlük tekrarı Tekrar ekranında yap. Günü gelen kart varsa Bugün ekranında “tekrar kartı seni bekliyor” kartı çıkar. Tekrar ekranında kartlar tek tek gelir. Önce cevabı kafanda ver, sonra Cevabı göster'e dokun. Hatırladım dersen kart bir sonraki aralığa geçer. Hatırlamadım dersen başa döner ve ertesi gün yeniden gelir. Kartın altında hangi aşamada olduğun yazar (Aşama 1/5 gibi).
3. Ana konular için aralıklı tekrar planı kur. Planla ekranındaki şablonlardan Aralıklı tekrar çizelgesi'ni seç. Başlangıç tarihini ve dersi gir, örnek adımları kendi konuna göre değiştir, Planı oluştur'a dokun. Şablonun altı adımı başlangıçtan 0, 1, 3, 7, 14 ve 30 gün sonrasına tarihlenir. Günü gelen adım Bugün ekranındaki Bugünün planı listesinde ve Planla'daki Önümüzdeki 7 gün bölümünde görünür. Başla ile o adım için oturum açılır. Genel tekrar dönemi için aynı galerideki Sınav tekrar şablonunu kullanabilirsin.

4. Matematikte yanlış defterini kullan. Notlar → Yanlışlar sekmesinde Yanlış düğmesiyle sorunun fotoğrafını çek, ders ve konuyu yaz, nedenini seç. Soru 1, 3, 7, 14 ve 30 gün sonra tekrar günü gelince listenin başına çıkar. Çözebildim dersen aralık uzar, Zorlandım dersen ertesi gün yeniden gelir. Günlük tekrarın matematik kısmı budur: çözümü okumak değil, soruyu yeniden çözmek.
5. Karışık seti soru sayacıyla çöz. Haftalık tekrarda Yeni oturum ekranında konuya “Haftalık karışık tekrar” yaz ve Soru çözeceğim anahtarını aç. Odak ekranında her soruda doğru, yanlış ya da boş sayacına dokun; net anında hesaplanır. LGS profilinde 3 yanlış 1 doğruyu, YKS ve KPSS'de 4 yanlış 1 doğruyu götürür.
6. Dokunmadığın dersleri İlerleme'de bul. İlerleme → Haftam sekmesindeki Derslere göre bölümü her ders için toplam süreyi, soru sayısını ve neti gösterir. Listenin altında kalan ders en az zaman ayırdığın derstir. Son 12 hafta ısı haritası tekrar günlerini atlayıp atlamadığını gösterir. Belli bir konuyu en son ne zaman çalıştığını görmek için Geçmiş sekmesinde konunun adını ara.

Örnek: Zeynep'in dört haftalık LGS tekrar döngüsü

Zeynep 8. sınıfta, LGS'ye hazırlanıyor. Okuldan sonra hafta içi her gün yaklaşık iki saat çalışıyor. Eskiden her gün yeni konuya geçiyor, tekrarları “sonra”ya bırakıyordu. Matematikte ilk ünitelerin sorularını artık karıştırmaya başlamıştı. Dört haftalık bir döngü kurdu:

• Her gün ilk 15 dakika: Tekrar ekranındaki kartlar ve günü gelen yanlış defteri soruları.
• Her oturumun sonunda: Bir tekrar sorusu. Matematikte ayrıca zorlandığı bir soruyu yanlış defterine ekliyor.
• Pazar, 75 dakika: Haftalık karışık tekrar. Matematikte o ana kadarki bütün konulardan karışık soru, sözel derslerde haftanın konularından hatırlama soruları.
• Dördüncü hafta sonu: Genel tekrar. Ayın bütün konularından karışık set ve bir deneme.

Kartlar nasıl birikti? Zeynep hafta içi günde üç oturum yapıp her birinde bir soru bıraktı; dört haftada yaklaşık 60 kart oldu. İlk haftanın sonunda günde 3–4 kart çıkıyordu. Üçüncü haftada bu sayı 6–8'e çıktı, çünkü eski kartlar 7 ve 14 günlük aralıklarla geri geliyordu. Günlük tekrarı yine 15–20 dakikada tuttu. Bir gün kart sayısı fazlaysa kalanını ertesi güne bıraktı.

Karışık set ne gösterdi? İkinci haftada üslü ifadeler ile çarpanlar sorularını karıştırınca üç yanlışın ikisi yöntem seçme hatasıydı: çarpanlar sorusuna üslü ifadelerin kuralını uygulamıştı. Bu iki soru yanlış defterine girdi ve üçüncü haftanın günlük tekrarında yeniden çözüldü.

İlerleme ekranı ne gösterdi? Üçüncü haftanın sonunda Derslere göre listesinde İnkılap Tarihi en altta kaldı: dört haftada yalnızca 50 dakika. Zeynep dördüncü haftada İnkılap'a iki kısa oturum ekledi ve bu ünitenin kartlarını Pazar tekrarına aldı.

Bu kurgusal bir örnek. Karışık setlerdeki artış her öğrencide bu şekilde olmaz; soruların zorluğu da haftadan haftaya değişir. Önemli olan döngünün kendisi: yeni konu, günlük kısa hatırlama, haftalık karışık tekrar, ay sonunda genel kontrol.

Yosumio ne yapmaz?

• Konu listeni bilmez. Müfredatı ya da hangi konuyu bitirdiğini otomatik takip etmez. Tekrar kartları ve planlar senin yazdığın konulardan oluşur.
• Unuttuğun konuyu kendisi bulmaz. “Derslere göre” listesi ders bazında süre, soru ve net gösterir; konu bazında bir “unutulan konular” listesi yoktur. Konu bazında bakmak için Geçmiş'te arama yaparsın.
• Tekrar aralığını sana göre ayarlamaz. Kartlar ve yanlış defteri sabit 1-3-7-14-30 gün aralığıyla çalışır. Hatırlamadığın kart ertesi güne döner; bunun dışında bir algoritma yoktur.
• Cevabını değerlendirmez, soru üretmez. Kartı sen yazarsın, cevabını da sen kontrol edersin. Yapay zekâ öğretmen değildir; soru çözmez ve konu anlatmaz.
• Seni zorlamaz. Telefonu kilitlemez, tekrar yapmadığın gün bir ceza vermez. Tekrar günü gelen kartlar sen açınca Bugün ekranında görünür.
• Cihazlar arasında eşitlemez. Veriler bu cihazdaki tarayıcıda kalır; hesap ve otomatik eşitleme yoktur. Telefon değiştireceksen önce Ayarlar'dan Yedek indir.

Uygulama kullanmak istemiyorsan aynı düzeni kâğıtla kurabilirsin. Aralıklı tekrar çizelgesi şablonunu yazdırabilir, indirilebilir şablonlar sayfasından yanlış defteri sayfası ve aralıklı tekrar takvimi alabilirsin. Kendine sorduğun soruları karta dökmek istersen bilgi kartı oluşturucu işine yarar. Bir konuyu tekrar ettiğin hâlde hâlâ anlamıyorsan öğretmenine sor; tekrar, hiç anlaşılmamış bir konuyu öğretmez.

Kaynaklar ve sınırları

• Cepeda, N. J. ve ark. (2006). Distributed practice in verbal recall tasks. Psychological Bulletin, 132(3). PubMed. Sözel hatırlama görevlerinde aralıklı tekrarın etkisini gösterir. 1-3-7-14-30 günlük çizelge bu çalışmadan gelmez.
• Dunlosky, J. ve ark. (2013). Improving Students' Learning With Effective Learning Techniques. Psychological Science in the Public Interest, 14(1). PubMed. On tekniği fayda düzeyine göre değerlendirir. Belirli bir sınava hazırlık programını test etmez.
• Rohrer, D., Dedrick, R. F. ve Stershic, S. (2015). Interleaved Practice Improves Mathematics Learning. Journal of Educational Psychology. ERIC. ABD'de 126 yedinci sınıf öğrencisiyle yapılmış tek bir sınıf deneyidir. Sözel dersler için karıştırmanın etkisini ölçmez.
• IES What Works Clearinghouse (2007). Organizing Instruction and Study to Improve Student Learning. Kılavuz sayfası. Önemli içeriğin haftalar ve aylar sonra yeniden gözden geçirilmesini ve kısa sınavlarla hatırlamayı önerir.

Üç katmanlı düzen, 15–20 dakikalık günlük tekrar, 60–90 dakikalık haftalık blok ve dört haftalık genel tekrar kaba kurallardır; araştırmadan değil pratikten gelir. Kendi okul ve sınav takvimine göre değiştir. Zeynep'in örneği kurgusaldır; netler D − Y/3 formülüyle tutarlı olacak şekilde hazırlanmıştır. 2027 LGS, YKS ve KPSS tarihleri bu yazı yazılırken açıklanmamıştı; genel tekrar takvimini resmî tarih açıklanınca ÖSYM veya MEB duyurusuna göre kur.

Sık sorulanlar

Konu tekrarı nasıl yapılır?

Üç katmanda: her gün 15–20 dakika dünkü ve birkaç gün önceki konuları kaynağa bakmadan hatırla, haftada bir haftanın konularından karışık soru çöz, dört haftada bir ayın bütün konularını kapsayan genel tekrar yap. Tekrarda önce hatırla ya da çöz, kaynağı sadece kontrol için aç.

LGS konu tekrarı nasıl yapılır?

Her gün okuldan sonra ilk 15 dakikayı tekrar kartlarına ve yanlış defterine ayır. Hafta sonu matematikte o ana kadarki konulardan karışık soru, Fen, Türkçe ve İnkılap'ta hatırlama soruları çöz. Ay sonunda bir deneme ile genel tekrar yap ve zayıf çıkan konulara dön.

KPSS konu tekrarı nasıl yapılmalı?

Genel Kültür'de her konuya birkaç hatırlama sorusu yaz ve 1, 3, 7, 14 gün aralıklarla cevapla. Genel Yetenek matematiğinde çözümü okumak yerine soruyu yeniden çöz ve konuları karıştır. Çalışıyorsan günlük tekrarı 15 dakikayla sınırla, haftalık tekrarı tatil gününe koy.

Matematik konu tekrarı nasıl yapılır?

Konu anlatımını okuyarak değil, soru çözerek. Zorlandığın soruları işaretle ve tekrar gününde çözüme bakmadan baştan çöz. Haftalık tekrarda farklı konuların sorularını karışık sırayla çöz; bir sınıf deneyinde karışık çalışan öğrenciler 30 gün sonraki testte daha iyi sonuç aldı.

Günlük, genel ve sarmal tekrar arasındaki fark nedir?

Günlük tekrar yakın zamanda çalıştığın konuları her gün kısaca hatırlamaktır. Genel tekrar belli aralıklarla ya da sınavdan önce bütün konuların üzerinden geçmektir. Sarmal tekrar ise yeni konular eklenirken eski konuların giderek uzayan aralıklarla yeniden karşına çıktığı düzenin adıdır.

Bu sayfa, bu sorunu arayan öğrenciler için hazırlandı. Yöntem bölümleri belirtilen kaynaklara dayanır; Yosumio bölümleri uygulamanın bugünkü ekranlarını anlatır. Hiçbir yöntem veya uygulama sınav başarısını garanti etmez. İçerik yapay zekâ desteğiyle hazırlanıp editör tarafından kaynaklarıyla kontrol edildi.