Neden “günde 50 kelime” işe yaramaz?
Yeni kelime eklemek işin kolay kısmı. Asıl yük, o kelimeyi unutmadan önce tekrar etmek. Leitner kutusunda bir kart öğrenilmiş sayılana kadar yaklaşık 5 kez daha karşına çıkar. Günde 10 yeni kelime eklersen birkaç hafta sonra günde yaklaşık 50 tekrar kartın olur; günde 50 yeni kelime eklersen 250 tekrar kartı. Yeni kartları çok hızlı eklemek kutuyu tıkar: Leitner düzenini inceleyen bir çalışma, yeni kartlar belli bir hızın üstünde eklenince öğrenmenin hızla düştüğünü buldu (Reddy ve ark., 2016).
| Günde yeni kart | Birkaç hafta sonra günlük tekrar | Günlük süre (kart başına 10 sn) |
|---|---|---|
| 5 | ≈ 25 | ≈ 5 dk |
| 10 | ≈ 50 | ≈ 10 dk |
| 20 | ≈ 100 | ≈ 20 dk |
| 50 | ≈ 250 | ≈ 50 dk |
Bu sayılar bütün kartları bildiğin varsayımıyla bir alt sınırdır; bilemediğin kartlar 1. kutuya döner ve yükü artırır.
Kaç kelime bilmek yeterli?
| Amaç | Gereken kelime ailesi | Kaynak |
|---|---|---|
| Yazılı metnin %98’ini tanımak | 8.000–9.000 | Nation, 2006 |
| Konuşma dilinin %98’ini tanımak | 6.000–7.000 | Nation, 2006 |
| Okuma için “en az” eşik (%95 kapsam) | 4.000–5.000 | Laufer ve Ravenhorst-Kalovski, 2010 |
“Kelime ailesi” bir kelimeyi ve türevlerini birlikte sayar (ör. decide, decision, decisive). %98 kapsam, metni yardımsız anlamanın ön şartıdır ama anlamayı garanti etmez. Bu eşikler uzun vadeli hedefler; bir sınava birkaç ayda hazırlanıyorsan kendi kaynağının kelime listesini hedef al.
Kelime nasıl kalıcı olur?
- Bakmadan hatırla. Swahili-İngilizce kelime çiftleriyle yapılan bir deneyde, öğrendiği kelimeleri test etmeye devam eden öğrenciler bir hafta sonra yaklaşık %80’ini hatırladı; testten çıkaranlar %33–36’sını (Karpicke ve Roediger, 2008). Kartın ön yüzünü görüp cevabı söylemeden çevirme.
- Tek büyük deste, aralıklı tekrar. Tek büyük desteyle aralıklı çalışmak, küçük destelerle art arda çalışmaktan daha iyi sonuç verdi; öğrencilerin çoğu tersini düşünse de (Kornell, 2009).
- Aralıkları büyüt. Tekrar aralığını giderek uzatmanın eşit aralığa göre sınırlı ama anlamlı bir avantajı bulundu (Nakata, 2015). Leitner kutusu bunu kendiliğinden yapar.
- Tekrar sayısı önemli. Bir oturumda 5–7 kez hatırlamak 1–3 kezden daha iyi sonuç verdi (Nakata, 2017); cümle içinde 10 karşılaşma da kelime bilgisini belirgin artırdı (Webb, 2007).
Sınava göre kelime planı
ÖSYM’ye göre YDS’de İngilizce dahil beş dilde 80 soruluk test uygulanır ve sınav 180 dakika sürer; sorular sözcük bilgisi, dil bilgisi, çeviri ve okuduğunu anlama başlıklarındadır (ÖSYM, 2026-YDS/1 duyurusu). YKS’nin Yabancı Dil Testi (YDT) 2026’da 80 soru ve 120 dakikaydı (2026-YKS Kılavuzu). LGS’de Yabancı Dil testi 10 sorudur (2026 LGS Kılavuzu). Sınava kalan günü geri sayımdan alıp hesaplayıcıya gir.
Kaynaklar
- Nation, I. S. P. (2006). How large a vocabulary is needed for reading and listening? Canadian Modern Language Review, 63(1), 59–82. doi.org/10.3138/cmlr.63.1.59
- Laufer, B. ve Ravenhorst-Kalovski, G. C. (2010). Lexical threshold revisited. Reading in a Foreign Language, 22(1), 15–30. ERIC EJ887873
- Karpicke, J. D. ve Roediger, H. L. (2008). The critical importance of retrieval for learning. Science, 319, 966–968. doi.org/10.1126/science.1152408
- Kornell, N. (2009). Optimising learning using flashcards: Spacing is more effective than cramming. Applied Cognitive Psychology, 23, 1297–1317. doi.org/10.1002/acp.1537
- Nakata, T. (2015). Effects of expanding and equal spacing on second language vocabulary learning. Studies in Second Language Acquisition, 37(4), 677–711. ERIC EJ1084789
- Nakata, T. (2017). Does repeated practice make perfect? Studies in Second Language Acquisition, 39(4), 653–679. doi.org/10.1017/S0272263116000280
- Webb, S. (2007). The effects of repetition on vocabulary knowledge. Applied Linguistics, 28(1), 46–65. doi.org/10.1093/applin/aml048
- Reddy, S., Labutov, I., Banerjee, S. ve Joachims, T. (2016). Unbounded human learning: Optimal scheduling for spaced repetition. KDD ’16. doi.org/10.1145/2939672.2939850
- Leitner, S. (1972). So lernt man lernen. Freiburg: Herder.
Sık sorulanlar
Günde kaç kelime ezberlemeliyim?
Hedefine ve süresine göre değişir; araştırmalarda herkese uyan bir sayı yok. Hesaplayıcıya hedef kelime sayını ve kalan süreni gir. Çoğu kişi için günde 5–20 yeni kart, tekrarlarla birlikte günlük 10–40 dakika eder.
YDS için günde kaç kelime çalışmalıyım?
Önce kaynağındaki kelime listesinin büyüklüğünü ve sınava kalan günü belirle, sonra hesaplayıcıya gir. Örneğin 1.500 kelimeyi 3 ayda, haftada 6 gün çalışarak bitirmek için günde yaklaşık 20 yeni kelime gerekir; bu da birkaç hafta sonra günde yaklaşık 100 tekrar kartı demektir.
Bir kelimeyi kaç kez tekrar etmeliyim?
Sabit bir sayı yok. Bir oturumda 5–7 kez hatırlamak 1–3 kezden daha iyi sonuç verdi (Nakata, 2017). Leitner kutusunda kart, öğrenilmiş sayılana kadar birkaç gün arayla yaklaşık 5 kez daha karşına çıkar.
“21 günde kelime ezberle” gibi yöntemler işe yarar mı?
Bu tür süreler araştırmaya dayanmaz. Kalıcılığı belirleyen, kelimeyi bakmadan hatırlamak ve tekrarları günlere yaymaktır.